Autonomiczny transport ciężki od lat rozwija się w warunkach kontrolowanych: na torach testowych, w zamkniętych obiektach i środowiskach symulacyjnych. Teraz Scania robi kolejny krok – przenosi badania na drogi publiczne. W ramach programu innowacji NorthStar ruszył projekt WaveEvaluate, realizowany wspólnie z Ericsson i Telia. Jego celem jest sprawdzenie, jak 5G Standalone może wspierać bezpieczne, niezawodne i przewidywalne działanie pojazdów autonomicznych w normalnym ruchu drogowym.
Testy na trasie E4
W projekcie biorą udział autonomiczne ciężarówki Scania poruszające się w zwykłym ruchu drogowym w korytarzu łączności 5G wzdłuż trasy E4 między Södertälje a Nyköping. Dla pełnej ochrony w kabinie obecni są kierowcy bezpieczeństwa. Natomiast zespół badawczy analizuje zachowanie pojazdów i sieci w realnych warunkach, przy zmiennym natężeniu ruchu i różnej pogodzie.
To ważna zmiana. Zamiast opierać się głównie na symulacjach. WaveEvaluate weryfikuje „na żywo” parametry, które w autonomii mają kluczowe znaczenie.
Dlaczego łączność jest tak istotna w autonomii?
W pojazdach autonomicznych bezpieczeństwo zaczyna się od bezustannej analizy otoczenia i decyzji podejmowanych przez systemy pokładowe. Jednak w świecie, w którym pojazdy są częścią większego ekosystemu (flota, logistyka, infrastruktura), stabilna i przewidywalna komunikacja staje się jednym z fundamentów działania.
Właśnie dlatego projekt sprawdza możliwości 5G Standalone . Rozwiązania, które w porównaniu do wcześniejszych generacji może oferować bardziej kontrolowane parametry transmisji. Zespół testuje m.in.:
- priorytetyzację QoS (Quality of Service) – czyli nadawanie odpowiedniego „pierwszeństwa” najważniejszym danym,
- segmentację sieci – aby wydzielić zasoby do konkretnego zastosowania i utrzymać stabilność usług.
W praktyce chodzi o to, by transmisja danych potrzebnych do jazdy autonomicznej była dostępna wtedy, kiedy jest najbardziej potrzebna – i w jakości, którą można przewidzieć.
Przewidywalność, czyli realna wartość dla klienta
W transporcie ciężkim technika musi przynosić wymierny efekt operacyjny: większą dostępność pojazdu, mniej nieplanowanych przestojów, lepsze planowanie pracy i terminowość. Jak podkreśla Sara Forsberg, dyrektor techniczna Scania:
Utrzymanie pojazdów w ruchu to kwestia przewidywalności i zaufania. Dzięki tym badaniom sprawdzamy, jak transport pojazdów połączonych w ramach sieci przesyłania informacji oraz autonomicznych może zapewnić dostępność, niezawodność i efektywność, których potrzebują klienci, aby efektywnie planować swoje zadania.
Należy pamiętać, że autonomia nie jest celem samym w sobie. Ma wspierać transport jako usługę – tak, by był bardziej przewidywalny i łatwiejszy do zaplanowania.
Monitorowanie w czasie rzeczywistym i integracja z systemami wsparcia
WaveEvaluate to nie tylko „jazdy próbne”. Projekt prowadzi zespół łączący kompetencje dotyczące autonomii, łączności, innowacji oraz badań i rozwoju. Badacze sprawdzają m.in., jak wysoka jakość łączności może wesprzeć:
- monitorowanie pojazdu w czasie rzeczywistym,
- zsynchronizowane działanie z systemami wspierającymi (np. nadzór operacyjny, wsparcie serwisowe, zarządzanie flotą),
- analizę danych pozwalającą wyciągać wnioski operacyjne, a nie tylko teoretyczne.
Kluczowe jest to, że wnioski powstają na podstawie ustrukturyzowanych testów terenowych i analizy danych. To moment, w którym parametry sieci zaczynają przekładać się na konkret: co działa, kiedy działa i co trzeba poprawić, aby działało zawsze.
Siła ekosystemu: Scania, Ericsson i Telia
Transport autonomiczny nie rozwija się w pojedynkę. Żeby mógł funkcjonować w skali, potrzebuje spójnego ekosystemu: pojazdu, infrastruktury cyfrowej, usług telekomunikacyjnych, standardów bezpieczeństwa i – w końcu – regulacji.
WaveEvaluate integruje te obszary: rozwój pojazdów autonomicznych, łączność, systemy wsparcia, testy w terenie, analizę danych i koordynację programu NorthStar. Ścisła współpraca z Ericsson i Telia ma przyspieszyć uczenie się i uporządkować rozwój całego środowiska, w którym w przyszłości mogą działać autonomiczne ciężarówki.
Co dalej? Wiedza gotowa na przyszłe rozwiązania i regulacje
Projekt ma budować wiedzę, która ukształtuje:
- przyszłe rozwiązania autonomiczne Scania,
- wymagania dotyczące cyfrowej infrastruktury,
- zintegrowane operacje flotowe,
- dialog branżowy o regulacjach i modelach współpracy.
To ważne, bo wdrożenia autonomii w transporcie ciężkim będą zależeć nie tylko od konstrukcji i wyposażenia pojazdu. Istotne będzie też, czy cały system – od sieci po przepisy – będzie przygotowany na stabilne, bezpieczne działanie.
Autonomia jako element bezpieczniejszego i bardziej zrównoważonego transportu
Wnioski z WaveEvaluate mają wspierać ambicję Scania, by dostarczać rozwiązania transportowe, które będą bezpieczniejsze, bardziej efektywne i bardziej zrównoważone. Testy na publicznych drogach to sygnał, że kolejne elementy tej układanki dojrzewają – a przyszłość transportu coraz częściej projektuje się nie tylko w laboratorium działu badawczo-rozwojowego, ale także… na autostradzie E4.
